Inrichting nieuwe natuurgebieden ten zuiden van De Zegge
In 2024 herbestemde de Vlaamse Regering het habitatrichtlijngebied tussen het natuurreservaat De Zegge en het kanaal Bocholt-Herentals naar natuurgebied om de ontwikkeling van een natte natuurkern van meer dan 300 hectare rond De Zegge en de Mosselgoren mogelijk te maken.
De Vlaamse Landmaatschappij kocht ondertussen een groot deel van deze gronden aan en zet nu de eerste stappen voor de herinrichting van ca. 30 hectare voormalig agrarisch gebied ten zuiden van natuurreservaat De Zegge.
Naar een herstel van de waterhuishouding in De Zegge
Om het vervuilde beekwater dat naar het natuurreservaat De Zegge stroomt te zuiveren, onderzochten Pidpa, Zoo Antwerpen (KMDA) en HelloWater een natuurlijk waterzuiveringssysteem met moerasplanten en speciale filtermaterialen. Deze techniek heeft veel potentieel maar de aanleg is duur en vraagt veel beheer en het is uiteraard veel duurzamer om vervuiling aan te pakken bij de bron dan end-of-pipe-maatregelen te moeten nemen. Het hydrologisch herstel van het gebied Zegge-zuid is zo'n maatregel.
Dit hydrologisch herstel is dringend nodig om de verdroging van het veengebied in De Zegge te stoppen. Bij verdroging breekt het veen af en komt de in het veen opgeslagen koolstof opnieuw vrij. Door de afwateringsgrachten in het voormalige landbouwgebied te dempen, zal het grondwaterpeil in het gebied opnieuw stijgen en voldoende hoog blijven om de afbraak van het veen te stoppen.
Wat met fosfor op voormalige landbouwbodems?
Door de jarenlange bemesting van deze voormalige landbouwgronden bevat de bodem veel fosfor. Zolang de bodem droog blijft, komt die fosfor nauwelijks vrij. Wanneer het gebied opnieuw natter wordt gemaakt, kan een deel van die fosfor vrijkomen in het grondwater en leiden tot een (ongewenste) aanrijking van kwestbare natuur die van nature juist zeer voedselarm is. Via een bodemonderzoek van Nature Tomorrow zijn vooraf de risico's op dergelijke fosfaatmobilisatie in beeld gebracht. Hoewel de hoge fosfaatconcentraties in de bodem alles behalve ideaal zijn, zijn ze geen doorslaggevende reden om hydrologisch herstel uit te stellen: voldoende hoge en stabiele grondwaterstanden en het vermijden van directe overstroming met voedselrijk water zijn in dit opzicht veel curcialer om de afbraak van het veensysteem te stoppen. Ook het verbeteren van de waterkwaliteit in de beken door vervuilende lozingen van huishoudelijk afvalwater tegen te gaan en riolering aan te leggen is noodzakelijk.
Start inrichtingswerken deze winter
Op 24 september 2026 leverde provincie Antwerpen aan de Vlaamse Landmaatschappij een omgevingsvergunning af voor een aantal inrichtingswerken. De komende winter zal een aannemer de perceelsgrachten op een tiental percelen dempen. Langs beide zijden van de grachten zal de aannemer eerst de oeverwalletjes en een beperkte laag teelaarde verwijderen. Zo kunnen de grachten op een duurzame manier worden opgevuld en kan het water opnieuw langer in het gebied worden vastgehouden.

Ook een vervallen weekendhuisje - het zogenaamd "Zwart Kot" - aan de rand van het natuurgebied, werd afgebroken. De aannemer zal nu ook de bijhorende vijver dempen.
Deze werken zorgen voor meer ruimte voor natuurontwikkeling en het herstel van het natuurlijke watersysteem.
